OFFoff & Club Solo: Essential Cinema #4

14 april 2016
20.00 uur

The Essence of Film

In het vierde programma dat Club Solo in samenwerking met Art Cinema OFFoff organiseert, ligt de focus op de essentie en de roots van film. Wat is film, hoe is het medium ontstaan en hoe zagen de eerste filmische experimenten er uit? Deze vragen worden beantwoord door de grootheden uit de experimentele film, stuk voor stuk legendarische cineasten die op geheel eigen wijze reflecteren op het betoverende medium.
 
De Duitse filmmaker Werner Nekes is een bekend verzamelaar van pre-cinema-objecten die hij veelvuldig gebruikt of als uitgangspunt neemt in zijn werken. Het verbaast dan ook niet dat Nekes een film maakte over het tragische leven van Joseph Plateau, de negentiende-eeuwse Belgische natuur- en wiskundige wiens ontdekkingen over de werking van het menselijk oog en het brein aan de basis lagen voor de latere experimenten met film.
 
Gefascineerd door de werking van het oog onderzocht Plateau hoe snel beelden elkaar op moeten volgen om een vloeiende beweging te laten zien. Hij deed ook minder onschuldige experimenten met zijn ogen, waardoor hij op tweeënveertig jarige leeftijd blind werd. Dat belette Plateau niet zijn onderzoeken voort te zetten. Als tweeëntachtigjarige was hij nog actief. De film van Nekes werd een poëtisch epos waarbij de kijker vrijwel letterlijk vanuit de wereld van de blinde Plateau naar de zichtbare wereld kijkt. De filmfanaat Nekes hecht grote waarde aan het medium film. Hij verbiedt elke digitale reproductie van zijn werk, waardoor zijn oeuvre uitsluitend op 16 en 35 mm film te zien is. Het programma ‘The Essence of Film’ biedt een unieke kans om kennis te maken met een magistraal werk.
 
De Britse cineast Malcolm Le Grice zorgde met de film Berlin Horse (1970) voor een schok in de filmwereld. Het is een virtuoos filmisch spektakel, gemaakt met ‘found footage’-materiaal dat geïnterpreteerd en geadapteerd wordt en leidt tot een film die concepten van tijd onderzoekt. Resultaat is een paradoxale relatie tussen de ‘reële’ tijd waarin de film geschoten werd en de reële tijd waarin deze wordt afgespeeld. Alsof het kleurenspektakel nog niet genoeg was, maakte Brian Eno een minstens zo virtuoze soundtrack voor het werk.
 
De ‘ontleding’ van het medium wordt voortgezet door Paul Sharits, wellicht een van de meest bekende Amerikaanse Structuralisten, een stroming die vaak de filmische pendant van de Minimal Art genoemd wordt. Sharits trekt de frames letterlijk uit elkaar, filmt in snelle flitsen en met felle kleuren, en maakt gebruik van een monotone stem die de woorden ‘destroy destroy destroy’ herhaalt, gedurende de gehele duur van de film. Is bij de mainstream film een snelle herhaling van beelden een garantie voor een vloeiende illusie, bij Sharits veroorzaakt de eindeloze, tergende opeenvolging van beelden in combinatie met de monotone stem voor een vervaging van betekenis. Wat overblijft zijn abstracte klanken en woorden. Extreme beweging leidt tot stilstand.
 
Dat experimentele film niet beperkt blijft tot de Westerse wereld wisten we al, maar dat er in Japan zulk progressief werk gemaakt is als van Takashi Ito, is misschien minder bekend. Waar Sharits vanuit beweging bijna de stilstand bereikt, doet Ito het tegenovergestelde. Mede dankzij de technische mogelijkheden die hij had, maakte hij Spacy, een film waar geen filmcamera aan te pas kwam. Met meer dan vierduizend foto’s wekt Ito de illusie van beweging, wat resulteert in een psychedelische animatie van de eerste generatie Japanse experimentele cineasten.
 
Traditiegetrouw tonen we al dit moois op de originele drager, in dit geval 16 mm film. De avond ‘The Essence of Film’ is daarmee een ideale gelegenheid om met het medium kennis te maken.
 
De avond wordt ingeleid door Godart Bakkers, artistiek leider van OFFoff.
 
Entree
Gratis voor leden Club Solo
€ 5,00 niet-leden Club Solo

www.offof.be
www.clubsolo.nl

 

Archief

2016

2015

2014

Kunstenaars